PhanDau.comPhấn Đấu
Cha mẹ đồng hành

Bàn hướng đi sau lớp 9, lớp 12 với giáo viên chủ nhiệm: cha mẹ chuẩn bị gì, hỏi gì

Buổi gặp giáo viên chủ nhiệm năm cuối cấp để bàn hướng đi của con: mang theo gì, hỏi những câu nào, có nên đưa con đi cùng và làm gì sau buổi gặp.

Parent and teenage girl sitting across a small table from a teacher in an empty classroom after school, all seen from the side with soft focus, afternoon window light

Một buổi gặp giáo viên chủ nhiệm để bàn hướng đi của con năm lớp 9 hay lớp 12 có ích nhất khi bố mẹ mang theo những gì đã cùng con tìm hiểu, hỏi cô thầy về những điều chỉ người ở lớp mới thấy, và rời buổi gặp với vài việc cụ thể. Đây không phải buổi xin lời khuyên chọn trường giúp, mà là buổi ghép hai mảnh: điều nhà biết về con và điều trường biết về con.

Bài viết giải thích giáo viên chủ nhiệm thấy được gì mà bố mẹ không thấy, ba thứ nên chuẩn bị, bảng câu hỏi theo mục đích, chuyện có nên đưa con cùng đi, tình huống một gia đình ở Quảng Ngãi, những chỗ hay sai và việc cần làm sau buổi gặp. Quy định tuyển sinh, mốc thời gian và hồ sơ luôn cần tra từ Bộ, Sở Giáo dục và Đào tạo và nhà trường.

Giáo viên chủ nhiệm thấy những gì bố mẹ không thấy

Ở nhà, bố mẹ thấy con khi mệt sau giờ học, khi ngồi vào bàn, khi dùng điện thoại. Ở lớp, giáo viên chủ nhiệm thấy con trong một tập thể: con thường giơ tay ở môn nào, con im lặng ở môn nào, con được bạn nhờ việc gì, con nhận vai gì khi làm việc nhóm. Những điều này nói rất nhiều về điểm mạnh của con mà điểm số không ghi lại.

Giáo viên chủ nhiệm còn nắm được thông tin chung của trường: các buổi tư vấn tuyển sinh, các mốc nộp hồ sơ, các hoạt động trải nghiệm nghề mà trường tổ chức, những con đường học sinh khoá trước đã đi. Cô thầy không thay được thông tin chính thức từ Sở hay từ trường mà con định đăng ký, nhưng giúp bố mẹ biết cần hỏi ở đâu.

Điều cần nhớ: giáo viên chủ nhiệm phụ trách cả lớp, thời gian có hạn. Một buổi gặp hiệu quả thường chỉ khoảng hai mươi đến ba mươi phút. Vì vậy chuẩn bị trước quyết định phần lớn chất lượng buổi gặp, không phải độ dài của nó.

Với học sinh lớp 9, buổi gặp thường xoay quanh lựa chọn học tiếp phổ thông, giáo dục thường xuyên hay học nghề kết hợp văn hoá. Với học sinh lớp 12, buổi gặp xoay quanh đại học, cao đẳng, trung cấp, đi làm rồi học sau. Hai năm khác nhau, nhưng cách chuẩn bị giống nhau: bố mẹ đến để nghe nhiều hơn để nói.

Ba thứ nên chuẩn bị trước buổi gặp

Chuẩn bị không cần cầu kỳ, nhưng nên có trên một tờ giấy để không bị quên giữa chừng:

  1. Điều con đã nói về mong muốn của mình. Ghi lại bằng lời của con, kể cả khi con mới chỉ nói "con thích làm việc với máy" hay "con chưa biết". Nếu có, ghi thêm những trải nghiệm nghề con đã tham gia.
  2. Điều bố mẹ đang băn khoăn. Mỗi băn khoăn một dòng, ví dụ: con có theo nổi chương trình ở trường chuyên không; con muốn học nghề, nhà muốn con học tiếp lên phổ thông; con định đăng ký ngành xa nhà.
  3. Những câu hỏi muốn hỏi cô thầy. Chọn tối đa năm câu quan trọng nhất từ bảng ở mục dưới. Hỏi ít mà sâu hơn hỏi nhiều mà vội.

Trước buổi gặp, nhắn cô thầy hẹn giờ, nói rõ mục đích "bàn về hướng đi sau lớp 9 của cháu" để cô thầy có thời gian nhớ lại về con. Không gặp đột xuất ở cổng trường hay nhắn hỏi vào buổi tối muộn.

Nếu bố mẹ đã cùng con viết sổ trải nghiệm nghề hay có ghi chép từ các buổi nói chuyện ở nhà, mang theo và hỏi con trước xem có đồng ý cho cô thầy đọc không. Những dòng con tự viết giúp cô thầy hiểu con nhanh hơn mọi lời bố mẹ kể.

Câu hỏi nên đặt và điều bố mẹ biết thêm

Bảng dưới gom các câu hỏi hay dùng, chia theo mục đích. Không cần hỏi hết, chọn những câu đúng với băn khoăn của nhà mình:

Câu hỏiĐể biết điều gì
Ở lớp, cháu hứng thú rõ nhất trong môn học hay hoạt động nào?Điểm mạnh và hứng thú nhìn từ ngoài gia đình
Khi làm việc nhóm, cháu hay nhận vai gì?Cách con làm việc với người khác
Theo cô, cháu cần cải thiện điều gì trong năm nay để có thêm lựa chọn?Việc cụ thể con có thể làm, không phải nhận xét chung
Học sinh khoá trước của lớp đã đi những hướng nào?Bức tranh thật về các con đường, không chỉ một lối
Trường có hoạt động tư vấn, trải nghiệm nghề nào sắp tới?Cơ hội con có thể tham gia
Các mốc đăng ký và giấy tờ năm nay cần theo dõi ở đâu?Nguồn thông tin chính thức để tự tra
Nếu cháu chọn hướng học nghề hoặc giáo dục thường xuyên, trường hỗ trợ thông tin ra sao?Sự hỗ trợ cho mọi con đường, không chỉ một
Khi cần, gia đình có thể gặp chuyên viên tư vấn học đường bằng cách nào?Người hỗ trợ thêm khi cần

Tránh những câu như "theo cô cháu có đỗ trường này không". Không ai trả lời chắc được, và câu trả lời nào cũng dễ bị hiểu thành lời hứa hoặc lời phán.

Có nên đưa con cùng đi không

Nên, với học sinh lớp 12. Con đã gần tuổi trưởng thành, việc tự trình bày mong muốn với thầy cô là một kỹ năng con cần. Bố mẹ để con nói trước, chỉ bổ sung khi cần.

Tuỳ con, với học sinh lớp 9. Có em muốn đi cùng để được nghe trực tiếp, có em ngại. Hỏi con trước. Nếu con không đi, hứa sẽ kể lại đầy đủ cho con, cả phần cô khen lẫn phần cô góp ý.

Chia buổi gặp làm hai phần nếu cần. Một phần ba bên cùng ngồi, một phần bố mẹ nói riêng với cô thầy về những băn khoăn chưa tiện nói trước mặt con, ví dụ chuyện tài chính gia đình hay sức khoẻ.

Dặn con trước nếu con đi cùng. Nói với con mục đích buổi gặp, những gì bố mẹ định hỏi, và hỏi con muốn tự nói điều gì. Con biết trước thì bớt lo, và có khi tự chuẩn bị được vài câu hỏi riêng cho cô thầy, ví dụ về các câu lạc bộ hay hoạt động trải nghiệm nghề của trường.

Không biến buổi gặp thành buổi phê bình con. Nếu con có mặt, cả bố mẹ và cô thầy nên tránh liệt kê lỗi. Buổi gặp là để tìm hướng đi, không phải để con nghe nhận xét dồn dập.

Tình huống: Vy lớp 12 ở Quảng Ngãi băn khoăn giữa hai hướng

Vy học lớp 12 ở Quảng Ngãi, đang phân vân giữa đăng ký học đại học ngành sư phạm ở thành phố lớn hoặc học cao đẳng điều dưỡng gần nhà. Bố mẹ Vy làm nông, không rành chuyện xét tuyển. Chị Mai, mẹ Vy, nhắn hẹn gặp giáo viên chủ nhiệm, nói rõ muốn bàn về hướng đi của con.

Chị Mai mang theo tờ giấy ghi ba điều Vy từng nói: thích giảng bài cho em họ, thích những lần đi chăm bà ngoại ở trạm y tế, sợ phải xa nhà lâu. Cô chủ nhiệm kể thêm điều mà mẹ Vy chưa biết: ở lớp, Vy hay được các bạn nhờ giảng lại bài, và rất kiên nhẫn. Cô gợi ý cả hai hướng đều hợp với điểm mạnh này, và chỉ cho gia đình các buổi tư vấn tuyển sinh sắp tới.

Buổi gặp không quyết thay Vy. Nhưng sau đó Vy có thêm hai việc rõ ràng: hỏi chuyện một cô giáo trẻ và một chị điều dưỡng về nhịp làm việc của họ, rồi tự tra quy định xét tuyển trên trang chính thức của từng trường. Chị Mai nói điều quý nhất là lần đầu tiên mình nghe được con ở lớp là người thế nào.

Những chỗ hay sai

Một số thói quen làm buổi gặp mất tác dụng, dù bố mẹ có thiện ý:

  • Mang theo bảng điểm và chỉ hỏi về điểm số, bỏ qua phần hứng thú, thói quen, cách con làm việc.
  • Nhờ cô thầy "khuyên cháu giúp" theo hướng bố mẹ đã định sẵn. Con sẽ nhận ra và mất lòng tin vào cả cô thầy.
  • So con với học sinh khác trong lớp, hỏi "bạn A định thi đâu". Thông tin của học sinh khác không phải chuyện để bàn.
  • Coi lời cô thầy là quyết định cuối cùng. Cô thầy góp góc nhìn; quyết định vẫn là của con cùng gia đình, dựa trên thông tin chính thức.
  • Không kể lại cho con. Con biết bố mẹ đi gặp cô mà không được nghe gì sẽ đoán là chuyện không hay.
  • Đưa quà kèm lời nhờ. Buổi gặp bàn hướng đi cần minh bạch; lời cảm ơn chân thành là đủ.

Nếu lỡ mắc một trong những điều trên, lần gặp sau có thể bắt đầu lại bằng câu hỏi về điểm mạnh của con. Cô thầy thường rất vui khi phụ huynh hỏi điều đó.

Sau buổi gặp: ba việc trong một tuần

Việc thứ nhất là kể lại cho con ngay trong ngày, bắt đầu bằng điều cô thầy ghi nhận ở con. Sau đó mới đến góp ý, nói thành việc cụ thể con có thể làm. Hỏi con có thấy đúng không, con có muốn bổ sung gì không.

Việc thứ hai là cùng con lập danh sách việc cần làm trong tháng: buổi tư vấn nào sẽ đi, ai cần hỏi chuyện, thông tin nào cần tra từ Sở Giáo dục và Đào tạo hoặc trang của trường. Mỗi việc ghi rõ ai làm, làm trước ngày nào.

Việc thứ ba là nhắn một lời cảm ơn ngắn đến cô thầy, kèm một câu cho biết gia đình sẽ làm gì tiếp. Cô thầy biết gia đình theo sát thì cũng để ý thêm đến con, và lần gặp sau sẽ bắt đầu từ chỗ đã dừng chứ không phải từ đầu. Với con lớp 12, nên hẹn thêm một buổi ngắn trước hạn đăng ký nguyện vọng.

Câu hỏi thường gặp

Nên gặp giáo viên chủ nhiệm vào lúc nào trong năm cuối cấp?

Thường nên gặp vào giữa học kỳ một, khi cô thầy đã hiểu con và còn đủ thời gian trước các mốc đăng ký. Có thể gặp thêm một lần ngắn trước hạn nộp hồ sơ. Lịch cụ thể nên hỏi cô thầy cho phù hợp.

Giáo viên chủ nhiệm mới nhận lớp, chưa hiểu con thì có nên gặp không?

Vẫn nên gặp, nhưng mục đích khác: giới thiệu con với cô thầy, kể về mong muốn và điểm mạnh của con, hỏi về thông tin tuyển sinh. Sau vài tháng có thể gặp lại để nghe cô thầy nhận xét.

Cô thầy khuyên một hướng khác với mong muốn của con thì sao?

Hỏi cô thầy lý do cụ thể, rồi về nhà kể cho con nghe đầy đủ. Lời khuyên của cô thầy là một nguồn thông tin quý, nhưng quyết định vẫn là của con và gia đình sau khi tìm hiểu thêm.

Có nên hỏi giáo viên bộ môn thay vì chủ nhiệm không?

Có thể hỏi thêm giáo viên bộ môn liên quan đến hướng con định theo, ví dụ thầy dạy Tin học nếu con thích công nghệ. Nhưng giáo viên chủ nhiệm là người thấy con toàn diện hơn, nên bắt đầu từ chủ nhiệm.

Bố mẹ ngại gặp vì không rành chuyện học thì làm thế nào?

Bố mẹ không cần biết nhiều về kiến thức hay quy chế. Chỉ cần mang theo điều con đã nói, điều mình băn khoăn và vài câu hỏi. Cô thầy rất trân trọng phụ huynh chịu khó đến hỏi về con, dù là hỏi điều đơn giản.

Có thể trao đổi qua điện thoại thay vì gặp trực tiếp không?

Được, nhất là khi bố mẹ ở xa hoặc làm theo ca. Hẹn trước giờ gọi, chuẩn bị câu hỏi như buổi gặp trực tiếp. Nếu con muốn tham gia, có thể bật loa ngoài để con cùng nghe và nói.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138